Carmina Burana
(ca. 1230)



Carmina amatoria
(CXXIII-CLXXXVI)



****************************



CXXIII

Gualterius de Castillione
(ca. 1135 - ca. 1179)

1.
Versa est in luctum
cithara Waltheri,
non quia se ductum
extra gregem cleri
vel eiectum doleat
vel abiecti lugeat
vilitatem morbi,
sed quia considerat,
quod finis accelerat
improvisus orbi.

Refl.
Libet intueri
iudices ecclesie,
quorum status hodie
peior est quam heri.

2.
Umbra cum videmus
valles operiri,
proximo debemus
noctem experiri;
sed cum montes videris
et colles cum ceteris
rebus obscurari,
nec fallis nec falleris,
si mundo tunc asseris
noctem dominari.

Refl.
Libet intueri
iudices ecclesie,
quorum status hodie
peior est quam heri.

3.
Per convalles nota
laicos exleges,
notos turpi nota
principes et reges,
quos pari iudicio
luxus et ambitio
quasi nox obscurat,
quos celestis ultio
bisacuto gladio
perdere maturat.

Refl.
Libet intueri
iudices ecclesie,
quorum status hodie
peior est quam heri.

4.
Restat, ut per montes
figurate notes
scripturarum fontes,
Christi sacerdotes;
colles dicti mystice,
eo quod in vertice
Sion constituti
mundo sunt pro speculo,
si legis oraculo
vellent non abuti.

Refl.
Libet intueri
iudices ecclesie,
quorum status hodie
peior est quam heri.

5.
Iubent nostri colles
dari cunctis fenum
et preferri molles
sanctitati senum;
fit hereditarium
Dei sanctuarium,
et ad Christi dotes
preponuntur hodie
expertes scientie
presulum nepotes.

Refl.
Si rem bene notes,
succedunt in vitium
et in beneficium
terreni nepotes.

6.
Veniat in brevi,
Iesu, bene Deus,
finis huius evi
annus iubileus!
moriar, ne videam
Antichristi frameam,
cuius precessores
iam non sani dogmatis
stant in Monte Chrismatis
censuum censores!

Refl.
Si rem bene notes,
succedunt in vitium
et in beneficium
terreni nepotes.



CXXIIIa

Ludit in humanis divina potentia rebus,
Et certam presens vix habet hora fidem.
(Ovidius, Ex Ponto, 4, 3, 49/50)



CXXIV

1.
Dum Philippus moritur
Palatini gladio.
virtus mox conteritur
scelerosi vitio.

2.
Dulcis mos obtegitur
a doli diluvio.
hëu, quo progreditur
fidei transgressio!

3.
Lex amara legitur,
dum caret principio,
mel in fel convertitur,
nulla viget ratio.



CXXV

Otloh Ratisbonensis
(ca. 1010 - ca. 1070)

Ante Dei vultum nil pravi constat inultum.
Felices oculi, qui cernunt gaudia celi!
Grande scelus grandi studio debet superari.



CXXVI

1.
Huc usque, me miseram!
rem bene celaveram
et amavi callide.

2.
Res mea tandem patuit,
nam venter intumuit,
partus instat gravide.

3.
Hinc mater me verberat,
hinc pater improperat,
ambo tractant aspere.

4.
Sola domi sedeo,
egredi non audeo
nec inpalam ludere.

5.
Cum foris egredior,
a cunctis inspicior,
quasi monstrum fuerim.

6.
Cum vident hunc uterum,
alter pulsar alterum,
silent, dum transierim.

7.
Semper pulsant cubito,
me designant digito,
ac si mirum fecerim.

8.
Nutibus me indicant,
dignam rogo iudicant,
quod semel peccaverim.

9.
Quid percurram singula?
ego sum in fabula
et in ore omnium.

10.
Ex eo vim patior,
iam dolore morior,
semper sum in lacrimis.

11.
Hoc dolorem cumulat,
quod amicus exulat
propter illud paululum.

12.
Ob patris sevitiam
recessit in Franciam
a finibus ultimis.

13.
Sum in tristitia
de eius absentia
in doloris cumulum.



CXXVII

1.
Deus pater, adiuva,
quia mors est proxima!
festina succurrere!
iam me vult invadere!

2.
Dona, pater, spatium,
da michi consilium!
faciam me monachum,
si concedis crastinum.

3.
«O mi dilectissime,
quid iam cupis agere?
secus tibi consule,
noli me relinquere!»

4.
Tua, frater, pietas
movet michi lacrimas,
qui eris ut orphanus,
postquam ero monachus.

5.
«Ergo mane paululum
saltim per hoc triduum!
forsan hoc periculum
non erit mortiferum.»

6.
Tanta est angustia,
que percurrit viscera,
quod est michi dubia
vita quoque crastina.

7.
«Monachorum regula
non est tibi cognita?
ieiunant cottidie,
vigilant assidue.»

8.
Qui pro Deo vigilant,
coronari postulant;
qui pro Deo esurit,
satiari exigit.

9.
«Dura donant pabula,
fabas ac legumina,
post tale convivium
potum aque modicum.»

10.
Quid prosunt convivia
quidve Dionysia,
ubi + et dapibus
caro datur vermibus?

11.
«Vel parentum gemitus
moveat te penitus,
qui te plangunt monachum
veluti iam mortuum!»

12.
Qui parentes diligit
atque Deum negligit,
reus inde fuerit,
quando iudex venerit.

13.
«Numquam magis videris,
quem tu tantum diligis:
illum Parme clericum
Guidonem pulcherrimum.»

14.
+ His est quo relinquerem,
nisi mori crederem;
sed cum mors est dubia,
postponamus omnia.

15.
«O ars dialectica,
numquam esses cognita,
que tot facis clericos
exules ac miseros!»

16.
Hëu michi misero!
quid agam, iam nescio.
longo in exilio
sum sine consilio.

17.
Parce, frater, fletibus!
forsitan fit melius.
iam mutatur animus:
nondum ero monachus.



CXXVIII

1.
Remigabat naufragus
olim sine portu;
verrebatur pelagus
Aquilonis ortu.
dum navis ab equore
diu quassaretur,
non fuit in litore,
qui compateretur.

2.
Tandem duo pueri
portum innuere
fatigato pauperi
vitam reddidere.
iuvenum discretio
signat ei portum;
cedit huic compendio,
quicquid est distortum.



CXXIX

1.
Exul ego clericus ad laborem natus
tribulor multotiens paupertati datus.

2.
Litterarum studiis vellem insudare,
nisi quod inopia cogit me cessare.

3.
Ille meus tenuis nimis est amictus;
sepe frigus patior calore relictus.

4.
Interesse laudibus non possum divinis,
nec misse nec vespere, dum cantetur finis.

5.
Decus N. dum sitis insigne,
postulo suffragia de vobis iam digne.

6.
Ergo mentem capite similem Martini:
vestibus induite corpus peregrini,

7.
Ut vos Deus transferat ad regna polorum!
ibi dona conferat vobis beatorum.



CXXX

1.
Olim lacus colueram,
olim pulcher exstiteram,
dum cygnus ego fueram.
miser! miser!

Refl.
Modo niger
et ustus fortiter!

2.
Eram nive candidior,
quavis ave formosior;
modo sum corvo nigrior.
miser! miser!

Refl.
Modo niger
et ustus fortiter!

3.
Me rogus urit fortiter,
gyrat, regyrat garcifer;
propinat me nunc dapifer.
miser! miser!

Refl.
Modo niger
et ustus fortiter!

4.
Mallem in aquis vivere,
nudo semper sub aere,
quam in hoc mergi pipere.
miser! miser!

Refl.
Modo niger
et ustus fortiter!

5.
Nunc in scutella iaceo
et volitare nequeo;
dentes Prendente video -
miser! miser!

Refl.
Modo niger
et ustus fortiter!



CXXXI

Philippus Cancellarius
(ca. 1170 - 1236)

1.
Dic, Christi veritas,
dic, cara raritas,
dic, rara Caritas:
ubi nunc habitas?
aut in Valle Visionis?
aut in throno Pharaonis?
aut in alto cum Nerone?
aut in antro cum Theone?
vel in fiscella scirpea
cum Moyse plorante?
vel in domo Romulea
cum Bulla fulminante?

2.
Respondit Caritas:
«homo, quid dubitas?
quid me sollicitas?
non sum, quo mussitas,
nec in euro nec in austro,
nec in foro nec in claustro,
nec in bysso vel cuculla,
nec in bello nec in bulla:
de Iericho sum veniens,
ploro cum sauciato,
quem duplex Levi transiens
non astitit grabato.»

3.
O vox prophetica,
o Nathan, predica:
culpa Davitica
patet non modica!
dicit Nathan: «non clamabo»,
«neque» David «planctum dabo»,
cum sit Christi rupta vestis,
contra Christum Christus testis.
ve, ve vobis, hypocrite,
qui culicem colatis!
que Cesaris sunt, reddite,
ut Christo serviatis!



CXXXIa

Philippus Cancellarius
(ca. 1170 - 1236)

1.
Bulla fulminante
sub iudice tonante,
reo appellante,
sententia gravante
Veritas supprimitur,
distrahitur
et venditur
Iustitia prostante;
itur et recurritur
ad Curiam, nec ante
quid consequitur,
quam exuitur quadrante.

2.
Pape ianitores
Cerbero surdiores.
in spe vana plores,
nam etiamsi fores
Orphëus, quem audiit
Pluto deus
Tartareus,
non ideo perores,
malleus argenteus
ni feriat ad fores,
ubi Protëus
variat mille colores.

3.
Si queris prebendas,
vitam frustra commendas;
mores non pretendas,
ne iudicem offendas!
frustra tuis litteris
inniteris;
moraberis
per plurimas kalendas -
tandem exspectaveris
a ceteris ferendas,
paris ponderis
pretio nisi contendas.

4.
Iupiter, dum orat
Danen, frustra laborat;
sed eam deflorat,
auro dum se colorat:
auro nil potentius,
nil gratius,
nec Tullius
facundius perorat.
sed hos urit acrius,
quos amplius honorat;
nichil iustius,
calidum Crassus dum vorat!



CXXXII

1a.
Iam vernali tempore
terra viret germine,
sol novo cum iubare.
frondent nemora,
candent lilia,
florent omnia.

1b.
Est celi serenitas,
aeris suavitas,
ventorum tranquillitas;
est temperies
clara et dies,
cantant volucres:

2a.
Merulus cincitat,
acredula rupillulat,
turdus truculat
et sturnus pusitat,
turtur gemitat,
palumbes plausitat,
perdix cicabat,
anser craccitat,
cignus drensat,
pavo paululat,
gallina gacillat,
ciconia clocturat,
pica concinnat,
hirundo et trisphat,
apes bombilat,
merops sincidulat.

2b.
Bubo bubilat
et guculus guculat,
passer sonstitiat
et corvus croccitat,
vultur pulpat,
accipiter pipat,
carrus titubat,
cornix garrulat,
aquila clangit,
milvus lipit,
anas tetrinnit,
graculus fringit,
vespertilio et stridit,
butio et butit,
grus et grurit,
cicada fretendit.

3a.
Onager mugilat,
et tigris raceat,
cervus docitat,
et verres quirritat,
leo rugit,
pardus ferit,
panther caurit,
elephans barrit,
linx et frennit,
aper frendit,
aries braterat,
ovis atque balat,
taurus mugit,
equus et hinnit.

3b.
Lepus vagit,
et vulpis gannit,
ursus uncat,
et lupus ululat,
canis latrat,
catulus glutinat,
rana coaxat,
anguis sibilat,
grillus grillat,
sorex desticat,
mus et minnit,
mustela drindrit,
sus et grunnit,
asinus et rudit.

4.
He sunt voces volucrum
necnon quadrupedum,
quarum modulamina
vincit phenix unica.

5a.
Iam horrifer Aquilo
suavi cedit Zephiro,
sole in estifero
degente domicilio.
dulcisona resonat harundo.
floride cum floridis
florent vites pampinis.
odorifera
surgunt gramina,
gaudet agricola.

5b.
Nunc dracones fluminum
scatent emanantium;
imber saluberrimus
irrigat terram funditus;
cataractas reserat Olimpus.
redolent aromata,
cum cinnamomo balsama.
virent viola,
rosa et ambrosia.
coeunt animalia.



CXXXIII

Nomina avium

1a.
Hic volucres celi referam sermone fideli:
Accipiter, nisus, capus atque ciconia, picus,
Pica, merops meropis, larus atque loaficus, ibis,
Ardea vel turtur seu bubo, monedula, vultur.
His assint aquile, pitrisculus herodiusque.
Natura pariles hic state columba, palumbes,
Corvus edax, cornix, upupe, ficedula, perdix,
Noctua, fringellus seu nycticorax, amarellus,
Milvus et inde parix, onocrotalus, anser et orix,
Cygnus, olor, sturnus, mergus turdelaque, turdus,
Quasquila cum merula, phasianus et ortygometra,
Grus vel pellicanus, pavo vel anas, alietus,
Aurificeps, cupude, sepicecula cruriculeque.
Graculus haut deerit, furfarius hic residebit,
Sparalus, attage, mullis vaga cum struthione,
Sic cuculus, fulica, sic psitacus atque cicada.
Te, vespertilio vel hirundo, non reticebo.
Tu michi dulcisonam cape, mirle celer, philomenam!
Laudula nulla tuum fugiatve cicendula raptum!
Sic et lusciniam cum luciliis cape parvam!
Nullus te passer fugiat, licet hunc tegat asser!
Versu stare nequit carduelis, quique recedit.



CXXXIV

De nominibus ferarum

1a.
Nomina paucarum sunt hic socianda ferarum.
Sed leo sit primus, qui cunctarum basilëus.
Hunc panthera, tigris comitentur cum leopardis.
Rhinoceros sevus comprenditur atque camelus.
Hinc etiam validos elephantes iungo vel uros.
Bubalus, alx, pardus velox nimiumque dromedus,
Ursus, aper, cervus avide sumuntur in esus,
Hinnulus et caprea, capricornus, simia, spinga,
Lynx, lupus atque lepus, vulpes, vulpecula, melus,
Martarus et mygale, luter, castor tebelusque,
Mus, mustela, sorex, glis gliris hyenaque cimex.
Copulo spiriolum; reliquorum do tibi nullum.



CXXXV

1.
Cedit, hiems, tua durities;
frigor abit, rigor et glacies
brumalis et feritas, rabies,
torpor et improba segnities,
pallor et ira, dolor, macies.

2.
Veris adest elegans acies,
clara nitet sine nube dies,
nocte micant Pliadum facies;
grata datur modo temperies,
temporis optima mollities.

3.
Est pura mundi superficies,
gramine redolent planities,
induitur foliis abies,
picta canit volucrum series,
prata virent, iuvenum requies.

4.
Nunc, Amor aureus, advenies,
indomitos tibi subicies.
tendo manus; michi quid facies?
quam dederas, rogo, concilies,
et dabitur saliens aries!



CXXXVI

1.
Omnia sol temperat
purus et subtilis,
nova mundo reserat
facies Aprilis;
ad amorem properat
animus herilis,
et iocundis imperat
deus puerilis.

2.
Rerum tanta novitas
in sollemni vere
et veris auctoritas
iubet nos gaudere.
vices prebet solitas;
et in tuo vere
fides est et probitas
tuum retinere.

3.
Ama me fideliter!
fidem meam nota:
de corde totaliter
et ex mente tota
sum presentialiter
absens in remota.
quisquis amat aliter,
volvitur in rota.



CXXXVII

1.
Ver redit optatum
cum gaudio,
flore decoratum
purpureo.
aves edunt cantus quam dulciter!
revirescit nemus,
campus est amenus
totaliter.

2.
Iuvenes, ut flores
accipiant
et se per odores
reficiant,
virgines assumant alacriter
et eant in prata
floribus ornata
communiter!



CXXXVIII

1.
Veris leta facies
mundo propitiatur,
hiemalis acies
victa iam fugatur.
in vestitu vario
Flora principatur,
nemorum dulcisono
que cantu celebratur.

2.
Flore fusus gremio
Phebus novo more
risum dat, hoc vario
iam stipate flore.
Zephyrus nectareo
spirans it odore.
certatim pro bravio
curramus . . . . . . ore!

3.
Litteratos convocat
decus virginale;
laicorum execrat
pecus bestiale.
cunctos amor incitat,
numen generale;
Venus se communicat,
per iubar estivale.

4.
Citharizat cantico
dulcis philomena;
flore rident vario
prata iam serena;
turba salit avium
silve per amena;
chorus promit virginum
iam gaudia millena.



CXXXIX

1.
Tempus transit horridum,
frigus hiemale,
redit, quod est placidum,
tempus estivale.
quod cum Amor exigit
sibi principale,
qui Amorem diligit,
dicat ei vale!

2.
Mutatis temporibus
tellus parit flores,
pro diversis floribus
variat colores.
variis coloribus
prata dant odores,
philomena cantibus
suscitat amores.

3.
Quisquis amat, gaudeat
tempus se videre,
in quo sua debeat
gaudia tenere!
et cum Amor floreat,
qui iubet gaudere,
iam non sit, qui audeat
inter nos lugere!

4.
Unam quidem postulo
tantum michi dari,
cuius quidem osculo
potest mors vitari.
huic amoris vinculo
cupio ligari;
dulce est, hoc iaculo
velle vulnerari

5.
Si post vulnus risero,
dulcis est lesura;
si post risum flevero -
talis est natura;
sed cum etas venerit
senectutis dura,
lugeat, quod fecero,
pro pena futura.

6.
Sed quod eam diligo,
mira res videtur;
onus est, quo alligor,
et vix sustinetur.
unum de me iudico,
quod verum habetur:
morior, quam eligo
nisi michi detur.



CXL

1.
Terra iam pandit gremium vernali lenitate,
quod gelu triste clauserat brumali feritate.
dulci venit strepitu Favonius cum vere,
sevum spirans Boreas nos cessat commovere.
tam grata rerum novitas quem patitur silere?

2.
Nunc ergo canunt volucres, nunc cantum promunt iuvenes,
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
modo ferro durior est, quem non mollit Venus,
et saxo frigidior, qui non est igne plenus.
pellantur nubes animi, dum aer est serenus!

3.
Ecce iam vernant omnia fructu redivivo,
pulso per temperiem tam frigore nocivo.
tellus feta sui par- tus grande decus, flores
gignit odoriferos nec non multos colores.
Catonis visis talibus immutarentur mores!

4.
Fronde nemus induitur, iam canit philomena,
cum variis coloribus iam prata sunt amena.
spatiari dulce est per loca nemorosa,
dulcius est carpere iam lilium cum rosa,
dulcissimum est ludere cum virgine formosa!

5.
Verum, cum mente talia recensens oblectamina,
sentio, quod anxia fiunt mea precordia:
si friget, in qua ardeo, nec michi vult calere,
quid tunc cantus volucrum michi queunt valere,
quid tunc veris presentia? iam hiems erit vere!



CXLI

1a.
Florent omnes arbores,
dulce canunt volucres;
revirescunt frutices,
congaudete, iuvenes!

1b.
Meror abit squalidus,
Amor adit calidus!
superat velocius,
qui non amat ocius.

1c.
Virgo tu pulcherrima,
cum non sis acerrima,
verba das asperrima,
sicut sis deterrima.

1d.
Viribus infirmior
ab Amore ferior,
vulnera experior;
si non sanas, morior.

1e.
«Quid tu captas, iuvenis?
queris, que non invenis.
. . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . .

1f.
Mecum queris ludere -
nulli me coniungere,
cum Phenice complice
vitam volo ducere.»

2a.
Sed Amor durus est,
ferus est,
fortis est.
qui nos vincit iuvenes,
vincat et iuvenculas
ultra modum rigidas!

2b.
«Video dictis his,
quid tu vis,
quid tu sis,
quod amare bene scis;
et amari valeo,
et iam intus ardeo.»



CXLII

1.
Tempus adest floridum, surgunt namque flores
vernales; mox in omnibus immutantur mores.
hoc, quod frigus leserat, reparant calores;
cernimus hoc fieri per multos colores.

2.
Stant prata plena floribus, in quibus nos ludamus!
virgines cum clericis simul procedamus,
per amorem Veneris ludum faciamus,
ceteris virginibus ut hoc referamus!

3.
«O dilecta domina, cur sic alienaris?
an nescis, o carissima, quod sic adamaris?
si tu esses Helena, vellem esse Paris!
tamen potest fieri noster amor talis.»



CXLIII

1.
Ecce gratum
et optatum
ver reducit gaudia:
purpuratum
floret pratum,
sol serenat omnia.
iam iam cedant tristia!
estas redit,
nunc recedit
hiemis sevitia.

2.
Iam liquescit
et decrescit
grando, nix et cetera;
bruma fugit,
et iam sugit
veris tellus ubera.
illi mens est misera,
qui nec vivit
nec lascivit
sub estatis dextera!

3.
Gloriantur
et letantur
in melle dulcedinis,
qui conantur,
ut utantur
premio Cupidinis.
simus iussu Cypridis
gloriantes
et letantes
pares esse Paridis!



CXLIV

1.
Iam iam virent prata, iam iam virgines
iocundantur, terre ridet facies.
estas nunc apparuit,
ornatusque florum lete claruit.

2.
Nemus revirescit, frondent frutices,
hiems seva cessit; leti, iuvenes,
congaudete floribus!
amor allicit vos iam virginibus.

3.
Ergo militemus simul Veneri
tristia vitemus nosque teneri!
visus et colloquio,
spes amorque trahant nos ad gaudia!



CXLV

1.
Musa venit carmine;
dulci modulamine
pariter cantemus!
ecce virent omnia: prata, rus et nemus.

2.
Mane garrit laudila,
lupilulat acredula;
iubente natura
philomena queritur antiqua de iactura.

3.
Hirundo iam finsat,
cygnus dulce trinxat
memorando fata,
cuculat et cuculus per nemora vernata.

4.
Pulchre cantant volucres;
terre nitet facies
vario colore
et in partum solvitur redolens odore.

5.
Late pandit tilia
frondes, ramos, folia;
thymus est sub ea
viridi cum gramine, in quo fit chorea.

6.
Patet et in gramine
iocundo rivus murmure;
locus est festivus.
ventus cum temperie susurrat tempestivus.



CXLVI

1.
Tellus flore vario vestitur
et veris presentia sentitur,
philomena dulciter modulans auditur;
sic hiemis sevitia finitur.

2.
Rubent gene, coma disgregata
fronte cedit parum inclinata;
tota ridet facies; felix et beata,
que tantis est virtutibus ornata!

3.
Gracilis sub cingulo de more
ista vincit balsamum odore;
felix, qui cum virgine fruitur sopore!
hic deis adequabitur honore.

4.
Distant supercilia decenti
et equali spatio ridenti.
os invitat osculum simile poscenti;
subvenias, mi domina, cadenti!

5.
Vulneratus nequeo sanari,
nulla vite poterit spes dari,
nisi me pre ceteris velis consolari,
que cuncta vincis forma singolari!



CXLVII

1.
Si de more
cum honore
lete viverem
nec meroris
nec doloris
librum legerem,
salutarem gramina,
me novarem,
mundo darem
nova carmina.

2.
Tamen cano,
sed de vano
statu Veneris,
cuius Paris
et scolaris
sum cum ceteris
qui noverunt varia
decantare,
veri dare
sua gaudia.

3.
Cutis aret,
quia caret
leto pectore;
curans curo;
de futuro
timens tempore
nequeo cum talibus
accubare
vel durare
sub rivalibus.



CXLVIII

1a.
Floret tellus floribus,
variis coloribus,
floret et cum gramine.

1b.
Faveant amoribus
iuvenes cum moribus
vario solamine!

1c.
Venus assit omnibus
ad eam clamantibus,
assit cum Cupidine!

1d.
Assit iam iuvenibus
iuvamen poscentibus,
ut prosint his domine!

2a.
Venus, que est et erat,
tela sua proferat
in amantes puellas!

2b.
Que amantes munerat,
iuvenes non conterat
nec pulchras domicellas!



CXLIX

1.
Floret silva nobilis
floribus et foliis.
ubi est antiquus
meus amicus?
hinc equitavit!
eia! quis me amabit?

Refl.
Floret silva undique;
nah mime gesellen ist mir we!



CL

1.
Redivivo vernat flore
tellus, que tam diu marcuit,
et vernali sol calore
pulso brume statu claruit.
iam philomena dulciter
dulcisonis concentibus delectat cor suaviter.

2.
Estas nunc tenella vestit
fronde nuditatem arborum.
puellaris turba gestit
florem contemplari nemorum.
hanc sequatur cum gaudio
iam iuvenum militia, dulcis et leta contio!

3.
Ergo leti aspirantes
dulcem rerum ad temperiem
iocundemur, gratulantes
Veneream ad blanditiem
et aurea Cupidinis
ad iacula! sit animus velox ad cultum virginis!



CLI

1.
Virent prata hiemata
tersa rabie,
florum data mundo grata
rident facie.
solis radio
nitent, albent, rubent, candent,
veris, ritus iura pandent
ortu vario.

2.
Aves dulci melodia
sonant garrule,
omni via voce pia
volant sedule,
et in nemore
frondes, flores et odores
sunt; ardescunt iuniores
hoc in tempore.

3.
Congregatur, augmentatur
cetus iuvenum,
adunatur, colletatur
chorus virginum;
et sub tilia
ad choreas Venereas
salit mater, inter eas
sua filia.

4.
Restat una, quam fortuna
dante veneror,
clarens luna oportuna,
ob quam vulneror
dans suspiria.
preelecta, simplex, recta
cordi meo est invecta
mutans tristia.

5.
Quam dum cerno, de superno
puto vergere.
cuncta sperno, donec sterno
solam Venere.
hanc desidero
ulnis plecti et subnecti,
loco leto in secreto
si contigero.



CLII

1.
Estas non apparuit preteritis temporibus,
que sic clara fuerit; ornantur prata floribus.

Refl.
Aves nunc in silva canunt
et canendo dulce garriunt.

2.
Iuno lovem superat amore maritali;
Mars a Vulcano capitur rete artificiali.

Refl.
Aves nunc in silva canunt
et canendo dulce garriunt.

3.
In exemplum Veneris hec fabula proponitur;
Phebus Daphnem sequitur, Europa tauro luditur.

Refl.
Aves nunc in silva canunt
et canendo dulce garriunt.

4.
Amor querit iuvenes, ut ludant cum virginibus;
Venus despicit senes, qui impleti sunt doloribus.

Refl.
Aves nunc in silva canunt
et canendo dulce garriunt.



CLIII

1.
Tempus transit gelidum,
mundus renovatur,
verque redit floridum,
forma rebus datur.
avis modulatur,
modulans letatur
. . . . . . . . . .
. . . . . . . . . .
lucidior
et lenior
aer iam serenatur;
iam florea,
iam frondea
silva comis densatur.

2.
Ludunt super gramina
virgines decore,
quarum nova carmina
dulci sonant ore.
annuunt favore
volucres canore,
favet et odore
tellus picta flore.
cor igitur
et cingitur
et tangitur amore,
virginibus
et avibus
strepentibus sonore

3.
Tendit modo retia
puer pharetratus;
cui deorum curia
prebet famulatus,
cuius dominatus
nimium est latus,
per hunc triumphatus
sum et sauciatus:
pugnaveram
et fueram
in primis reluctatus,
sed iterum
per puerum
sum Veneri prostratus.

4.
Unam, huius vulnere
saucius, amavi,
quam sub firmo federe
michi copulavi.
fidem, quam iuravi,
numquam violavi;
rei tam suavi
totum me dicavi.
quam dulcia
sunt basia
puelle! iam gustavi:
nec cinnamum
et balsamum
esset tam dulce favi!



CLIV

Est Amor alatus puer et levis, est pharetratus.
Etas amentem probat et ratione carentem;
Vulnificus pharetra signatur, mobilis ala;
Nudus formatur, quia nil est, quo teneatur.
Insipiens, fugitans, temeraria tela cruentans
Mittit pentagonas nervo stridente sagittas,
Quod sunt quinque modi, quibus associamur amori:
Visus; colloquium; tactus; compar labiorum
Nectaris alterni permixtio, commoda fini;
In lecto quintum tacite Venus exprimit actum.



CLV

1.
Quam pulchra nitet facie,
que cordis trahit intima!
hec est, de cuius specie
omnis amans dat plurima
cum fletibus suspiria.
hec processit de regia
prole. multa
dat hec et aufert gaudia.

2.
Hec est, que caret macula
totaliter. venenea
traiecit Amor iacula
ob hoc in mei viscera
cordis. quapropter langueo,
quod promere erubeo.
sic estuo,
eius igne exardeo.

3.
Sitio, quod igniferos
dolores fero. sedule
si non exoro superos:
Altitonum cum Hercule
et Iunonem cum Pallade
et Helenam cum Venere,
non prospere
hanc me continget vincere.



CLVI

De vere

1.
Salve, ver optatum,
amantibus gratum,
gaudiorum
fax, multorum
florum incrementum!
multitudo florum
et color colorum,
salvetote
et estote
iocorum augmentum!
dulcis avium concentus
sonat; gaudeat iuventus!
hiems seva transiit, nam lenis spirat ventus.

2.
Tellus purpurata
floribus, et prata
revirescunt,
umbre crescunt,
nemus redimitur.
lascivit natura
omnis creatura
leto vultu,
claro cultu
Amor investitur.
Venus subditos titillat,
dum nature nectar stillat;
sic ardor Venereus amantibus scintillat.

3.
O quam felix hora,
in qua tam decora
sumpsit vitam
sic politam,
amenam, iocundam!
o quam crines flavi!
in ea nil pravi
scio fore,
in amore
nescio secundam.
frons nimirum coronata,
supercilia nigrata
et ad Iris formulam in fine recurvata.

4.
Nivei candoris,
rosei ruboris
sunt maxille;
inter mille
par non est inventa.
labia rotunda
atque rubicunda,
albi dentes
sunt nitentes;
in sermone lenta.
longe manus, longum latus,
guttur et totus ornatus
est cum diligentia divina compilatus.

5.
Ardoris scintilla
devolans ab illa,
quam pre totis
amo notis,
cor meum ignivit,
quod cor fit favilla.
Veneris ancilla
si non curat,
ardor durat,
moritur, qui vivit.
ergo fac, benigna Phyllis,
ut iocunder in tranquillis,
dum os ori iungitur et pectora mamillis!



CLVII

1.
Lucis orto sidere
exit virgo propere
facie vernali,
oves iussa regere
baculo pastorali.

2.
Sol effundens radium
dat calorem nimium.
virgo speciosa
solem vitat noxium
sub arbore frondosa.

3.
Dum procedo paululum,
lingue solvo vinculum:
«salve, rege digna!
audi, queso, servulum,
esto michi benigna!»

4.
«Cur salutas virginem,
que non novit hominem,
ex quo fuit nata?
sciat Deus! neminem
inveni per hec prata.»

5.
Forte lupus aderat,
quem fames expulerat
gutturis avari.
ove rapta properat,
cupiens saturari.

6.
Dum puella cerneret,
quod sic ovem perderet,
pleno clamat ore:
«siquis ovem redderet,
me gaudeat uxore!»

7.
Mox ut vocem audio,
denudato gladio
lupus immolatur,
ovis ab exitio
redempta reportatur.



CLVIII

1.
Vere dulci mediante,
non in Maio, paulo ante,
luce solis radiante,
virgo vultu elegante
fronde stabat sub vernante
canens cum cicuta.

2.
Illuc veni fato dante.
nympha non est forme tante,
equipollens eius plante!
que me viso festinante
grege fugit cum balante,
metu dissoluta.

3.
Clamans tendit ad ovile.
hanc sequendo precor:
«sile! nichil timeas hostile!»
preces spernit, et monile,
quod ostendi, tenet vile
virgo, sic locuta:

4.
«Munus vestrum», inquit, «nolo,
quia pleni estis dolo!»
etsi se defendit colo,
comprehensam ieci solo;
clarior non est sub polo
vilibus induta!

5.
Satis illi fuit grave,
michi gratum et suave.
«quid fecisti», inquit, «prave!
ve ve tibi! tamen ave!
ne reveles ulli cave,
ut sim domi tuta!

6.
Si senserit meus pater
vel Martinus maior frater,
erit michi dies ater;
vel si sciret mea mater,
cum sit angue peior quater,
virgis sum tributa!»



CLIX

1.
Veris dulcis in tempore
florenti stat sub arbore
Iuliana cum sorore.
Dulcis amor!

Refl.
Qui te caret hoc tempore,
fit vilior.

2.
Ecce florescunt arbores,
lascive canunt volucres;
inde tepescunt virgines.
Dulcis amor!

Refl.
Qui te caret hoc tempore,
fit vilior.

3.
Ecce florescunt lilia,
et virginum dant agmina
summo deorum carmina.
Dulcis amor!

Refl.
Qui te caret hoc tempore,
fit vilior.

4.
Si tenerem, quam cupio,
in nemore sub folio,
oscularer cum gaudio.
Dulcis amor!

Refl.
Qui te caret hoc tempore,
fit vilior.



CLX

1.
Dum estas inchoatur
ameno tempore
Phebusque dominatur
depulso frigore,

2.
Unius in amore
puelle vulneror,
multimodo dolore
per quem et atteror.



161
1.
Ab estatis foribus
nos Amor salutat,
humus picta floribus
faciem commutat.
flores amoriferi
iam arrident tempori;
perit absque Venere
flos etatis tenere.

2.
Omnium principium
dies est vernalis,
vere mundus celebrat
diem sui natalis.
omnes huius temporis
dies festi Veneris.
regna Iovis omnia
hec agant sollemnia!



CLXII

1.
O consocii,
quid vobis videtur?
quid negotii
nobis adoptetur?
leta Venus ad nos iam ingredietur,
illam chorus Dryadum sequetur.

2.
O vos socii,
tempus est iocundum,
dies otii
redeunt in mundum;
ergo congaudete, cetum letabundum
tempus salutantes + iocundum.

3.
Venus abdicans
cognatum Neptunum
venit applicans
Bachum oportunum,
quem dea pre cunctis amplexatur unum,
quia tristem spernit et ieiunum.

4.
His numinibus
volo famulari!
ius est omnibus,
qui volunt beari;
que dant eccellenti populo scolari,
ut amet et faciat amari.

5.
Ergo litteris
cetus hic imbutus
signa Veneris
militet secutus!
exturbetur autem laicus ut brutus!
nam ad artem surdus est et mutus.



CLXIII

1.
Longa spes et dubia
permixta timore
solvit in suspiria
mentem cum dolore,
que iam dudum anxia
mansit in amore.
nec tamen mestum pello dolorem.

2.
Heu, cure prolixitas
procurata parum
et loci diversitas
duxerunt in rarum,
quod pre cunctis caritas
cordis habet carum!
omnis largus odit avarum.

3.
In hoc loro stringitur
nodus absque nodo,
nec ullus recipitur
modus in hoc modo;
sed, qui numquam solvitur,
plus constringit modo.
lodircundeia! lodircundeia!

4.
Hanc amo pre ceteris,
quam non vincit rosa;
nec proferre poteris
cantibus nec prosa,
nec voce nec litteris,
quam sit speciosa.
flos in amore spirat odore.

5.
Inopino saucius
hesito stupore,
stulto carpor anxius
animi furore,
amens amans amplius
obligor amore.
nec tamen mestum pello dolorem.



CLXIV

1.
Ob amoris pressuram
medentis gero curam
amanti valituram.
cor estuat interius,
languet mens quondam pura,
affligor et exterius
propter nature iura.

2.
«Si cupio sanari
aut vitam prolongari,
festinem gressu pari
ad Corinne presentiam,
de qua potest spes dari,
eius querendo gratiam:
sic quero reformari.

3.
Hec dulcis in amore
est et plena decore;
rosa rubet rubore,
et lilium convallium
tota vincit odore;
favum mellis eximium
dulci propinat ore.

4.
Non in visu defectus,
auditus nec abiectus;
eius ridet aspectus.
sed et istis iocundius:
locus sub veste tectus;
in hoc declinat melius
non obliquus, sed rectus.

5.
Ubi si recubarem,
per partes declinarem,
casum pro casu darem;
nec presens nec preteritum
tempus considerarem,
sed ad laboris meritum
magis accelerarem!»



CLXV

1.
Amor telum est insignis Veneris.
voluntates mentis gyrans celeris,
amantum afflictio,
cordis fibras elicis et conteris.
vultu clarior sereno ceteris,
me tibi subicio:
defende, ne involvat me procella,
que versatur clauso cordis pessulo in dulci puella!

2.
Odor eius oris, fraglans lilium,
amoris initiat indicium:
exigenti osculum
nullum prebet homini fastidium.
frontis eius decens supercilium;
os renitet flosculum.
equalis illi nusquam reperitur;
felix est, qui osculis mellifluis ipsius potitur!

3.
Circumgyrantes canite concorditer!
pedem pedi committite hilariter,
congaudentes iubilo,
concrepando manuum cum plausibus!
solus solam veneror his laudibus,
terso mentis nubilo;
nam cum totalem video pudicam,
singolari gaudio tunc potior optans in amicam.



CLXVI

1.
Iam dudum Amoris militem
devotum me exhibui,
cuius nutu me precipitem
stulto commisi ausui,
amans in periculo
unam, que numquam me pio respexit oculo.

2.
Si adhuc cessarem penitus,
michi forte consulerem;
sed non fugat belli strepitus
nisi virum degenerem.
fiat, quod desidero!
vitam fortune casibus securus offero.

3.
Me sciat ipsa magnanimum,
maiorem meo corpore,
qui ramum scandens altissimum
fructum queram in arbore,
allegans: ingenio
non esse locum in amante metus nescio!



CLXVII

I.

1.
Laboris remedium,
exulantis gaudium,
mitigat exilium
virginis memoria;
unicum solacium
eius michi gratia.

2.
In absentem ardeo;
Venus enim aureo
nectit corda laqueo.
corporis distantia
merens tamen gaudeo
absentis presentia.

II.

1.
Nil proponens temere
diligebam tenere,
quam sciebam degere
sub etate tenera,
nil audens exigere
preter mentis federa.

2.
Iam etas invaluit,
iam amor incaluit;
iam virgo maturuit,
iam tumescunt ubera;
iam frustra complacuit,
nisi fiant cetera.

3.
Ergo iunctis mentibus
iungamur corporibus!
mellitis amplexibus
fruamur cum gaudio!
flos pre cunctis floribus,
colluctemur serio!

4.
Uvam dulcem premere,
mel de favo sugere:
quid hoc sit, exponere
tibi, virgo, cupio;
non verbo, sed opere
fiat expositio!



CLXVIII

1.
Annualis mea
sospes sit et gaudeat!
arrideat,
cui se hec chorea
implicat, quam replico,
et precino:
pulchrior et aptior in mundo non est ea!

2.
Fervens illa mea
ignis est, sed suavitas
et bonitas
renitent ex ea.
provocant me talia
ad gaudia,
tristorque cum suspiriis sub lite Venerea.

3.
Hospitalis mea,
candida et rubea,
amabilis.
Venus, amoris dea,
me tibi subicio,
auxilio
egens tuo; iam caleo et pereo in ea!

4.
Collaudate meam,
pudicam, delectabilem,
amabilem!
amo ferventer eam.
per quam mestus vigeo
et gaudeo,
illam pre cunctis diligo et veneror ut deam.



CLXIX

1.
Hebet sidus leti visus
cordis nubilo,
tepet oris mei risus
carens iubilo;
iure mereo:
occultatur nam propinqua,
cordis vigor floret in qua;
totus hereo.

2.
In Amoris hec chorea
cunctis prenitet,
cuius lumen a Phebea
luce renitet
et pro speculo
servit solo; illam colo,
eam volo nutu solo
in hoc seculo.

3.
Tempus queror tam diurne
solitudinis,
quo furabar vi nocturne
aptitudinis
oris basia,
a quo stillat cinnamomum
et rimatur cordis domum
dulcis cassia.

4.
Tabet illa tamen, caret
spe solacii,
iuvenilis flos exaret.
tanti spatii
intercisio
annulletur, ut secura
adiunctivis prestet iura
hec divisio!



CLXX

1.
Quelibet succenditur vivens creatura
ad amoris gaudia; meque traxit cura
insignite virginis, in cuius figura
laboravit Deitas et mater Natura.

2.
Facies est nivea, miranda decore,
os eius suffunditur roseo rubore.
consurgenti cernitur similis aurore,
irriganti climata matutino rore.

3.
Tota caret carie; lampas oculorum
concertat carbunculo; sicut flos est florum
rosa, supereminet virginalem chorum.
. . . . . . . scintillulas excitat amorum.



CLXXI

1.
De pollicito
mea mens elata
in proposito
vivit, animata
spei merito;
tamen dubito,
ne spes alterata
cedat subito.

2.
Uni faveo,
uni, dico, stelle,
cuius roseo
basia cum melle
stillant oleo.
in hac rideo,
in ipsius velle
totus ardeo.

3.
Amor nimius
incutit timorem,
timor anxius
suscitat ardorem
vehementius;
ita dubius
sentio dolorem
certo certius.

4.
Totus Veneris
uror in camino;
donis Cereris,
satiatis vino
presto ceteris,
et cum superis
nectare divino
fruor frueris!



CLXXII

1.
Lude, ludat, ludite! iocantes nunc audite,
quos presentis gaudia demulcent leta vite:
histrio tesseribus;
clericus amplexibus
deludat mulieres!

2.
Amor est iam suavibus canendus melodiis,
qui non tardet gravibus detentus homiliis!
spondeat puellula
florens quasi rosula,
verbis devicta piis!

3.
Dicat «ita!» facile, nil deneget rogata,
non viri notitiam rimetur prenotata!
faciat, quod petitur;
quod prece negligitur,
prestet virgo laudata!



CLXXIII

1.
Revirescit
et florescit
cor meum a gaudio.
ab hac peto
corde leto,
quam numquam deserui,
tota mente
ut repente
donet michi gratiam, si merui.

2.
Philomena
per amena
silve quando volitat
exultando
et cantando,
statim tui glorior.
miserere,
quia vere
in hac pena dolcissima morior!



CLXXIV

1.
Veni, veni, venias,
ne me mori facias!
hyria hyrie
nazaza trillirivos!

2.
Pulchra tibi facies,
oculorum acies,
capiliorum series -
o quam clara species!

3.
Rosa rubicundior,
lilio candidior,
omnibus formosior,
semper in te glorior!



CLXXV

1.
Pre amoris tedio
vulneror remedio
cordis mei, telo;
patior naufragium quassa rate, velo.

2.
Aura spirans gratie,
+ o puella, facie
rutilans decora,
me amantem respice non tardanti mora!

3.
Amoris transitio
me donat exitio,
cor cremat scintilla;
quam si non extinxeris, cor erit favilla.

4.
Vultus tuus urget me,
visus tuus ligat me
miserum frequenter,
amor tuus urit me indeficienter.

5.
Virgo tu dulcissima,
cum sis formosissima,
adhuc in hac cella
me egenum eripe de ferventi procella!



CLXXVI

1.
Non est in medico semper, relevetur ut eger;
Interdum docta plus valet arte manus.
(Ovid, Ex Ponto, 1, 3, 17/18)

2.
Vim fidei menti facundia dat sapienti,
Cum resonat plene prolatio vocis amene.



CLXXVII

1.
Stetit puella
rufa tunica;
si quis eam tetigit,
tunica crepuit.
eia!

2.
Stetit puella
tamquam rosula:
facie splenduit
et os eius floruit.
eia!

3.
Stetit puella bi einem bovme,
scripsit amorem an eime lovbe.
dar chom Uenus also fram;
caritatem magnam,
hohe minne
bot si ir manne.



CLXXVIII

1.
Volo virum vivere viriliter:
diligam, si diligar equaliter;
sic amandum censeo, non aliter.
hac in parte fortior quam Iupiter
nescio procari
commercio vulgari:
amaturus forsitan volo prius amari.

2.
Muliebris animi superbiam
gravi supercilio despiciam,
nec maiorem terminum subiciam
neque bubus aratrum preficiam.
displicet hic usus
in miseros diffusus;
malo plaudens ludere quam plangere delusus.

3.
Que cupit, ut placeat, huic placeam;
ipsa prior faveat, ut faveam.
non ludemus aliter hanc aleam,
ne se granum reputet, me paleam.
pari lege fori
deserviam amori,
ne prosternar impudens femineo pudori.

4.
Liber ego liberum me iactito,
casto pene similis Hippolyto,
nec me vincit mulier tam subito.
que seducat, oculis ac digito
dicat me placere
et diligat sincere;
hec michi protervitas placet in muliere. -

5.
Ecce michi displicet, quod cecini,
et meo contrarius sum carmini,
tue reus, domina, dulcedini,
cuius elegantie non memini.
quia sic erravi,
sum dignus pena gravi;
penitentem corripe, si placet, in conclavi!



CLXXIX

1.
Tempus est iocundum, o virgines!
modo congaudete, vos iuvenes!
o! o!
totus floreo!

Refl.
Iam amore virginali totus ardeo;
novus, novus amor est, quo pereo!

2.
Cantat philomena sic dulciter,
et modulans auditur; + intus caleo.
o! o!
totus floreo!

Refl.
Iam amore virginali totus ardeo;
novus, novus amor est, quo pereo!

3.
Flos est puellarum, quam diligo,
et rosa rosarum, qua caleo.
o! o!
totus floreo!

Refl.
Iam amore virginali totus ardeo;
novus, novus amor est, quo pereo!

4.
Tua me confortat promissio,
tua me deportat negatio.
o! o!
totus floreo!

Refl.
Iam amore virginali totus ardeo;
novus, novus amor est, quo pereo!

5.
Tua mecum ludit virginitas,
tua me detrudit simplicitas.
o! o!
totus floreo!

Refl.
Iam amore virginali totus ardeo;
novus, novus amor est, quo pereo!

6.
Sile, philomena, pro tempore!
surge, cantilena, de pectore!
o! o!
totus floreo!

Refl.
Iam amore virginali totus ardeo;
novus, novus amor est, quo pereo!

7.
Tempore brumali vir patiens,
animo vernali lasciviens,
o! o!
totus floreo!

Refl.
Iam amore virginali totus ardeo;
novus, novus amor est, quo pereo!

8.
Veni, domicella, cum gaudio!
veni, veni, bella! iam pereo!
o! o!
totus floreo!

Refl.
Iam amore virginali totus ardeo;
novus, novus amor est, quo pereo!



CLXXX

1.
O mi dilectissima!
vultu serenissima
et mente legis sedula,
ut mea refert littera?

Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!

2.
«Que est hec puellula,»
dixi, «tam precandida,
in cuius nitet facie
candor cum rubedine?»

Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!

3.
Vultus tuus indicat,
quanta sit nobilitas,
que in tuo pectore
lac miscet cum sanguine.

Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!

4.
«+ Que est puellula
dulcis et suavissima?
eius amore caleo,
quod vivere vix valeo.»

Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!

5.
Circa mea pectora
multa sunt suspiria
de tua pulchritudine,
que me ledunt misere.

Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!

6.
Tui lucent oculi
sicut solis radii,
sicut splendor fulguris,
qui lucem donat tenebris.

Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!

7.
«Vellet Deus, vellent di,
quod mente proposui:
ut eius virginea
reserassem vincula!»

Refl.
Mandaliet! mandaliet!
min geselle chovmet niet!



CLXXXI

1.
Quam Natura ceteris
mira preflorat arte,
querele cura veteris,
qua laude tuear te?

Refl.
Revertere, revertere
iam, ut intueamur te!

2.
Veneris! ad Venerem
instigor miro Marte;
si veneris, cur gemerem,
cura curatus Marthe?

Refl.
Revertere, revertere
iam, ut intueamur te!

3.
Ne mee blanditie
michi spem artes arte,
cum tue sint primitie
laudis in omni parte!

Refl.
Revertere, revertere
iam, ut intueamur te!

4.
Sed, respondens merito
laudis nunc per te parte,
velis, ut + nulla verito
meam experiar te!

Refl.
Revertere, revertere
iam, ut intueamur te!



CLXXXII

1.
Sol solo in stellifero
stellas excedit radio;
sic unica, quam diligo,
michi placet et populo.

Refl.
Vos igitur, o socii,
nunc militetis Veneri!

2.
Quecumque est, quam diligo,
quam super omnes eligo,
de qua frequenter cogito,
michi respondet merito.

Refl.
Vos igitur, o socii,
nunc militetis Veneri!

3.
Aspectus eius liliis,
rosa genis est similis,
os dulce, latus gracile,
longitudinis modice.

Refl.
Vos igitur, o socii,
nunc militetis Veneri!

4.
O si forem Mercurius
Philologie sedulus
et si sit in compedibus,
sibi iungerer clericus.

Refl.
Vos igitur, o socii,
nunc militetis Veneri!

5.
Quid illud? possum dicere:
nosti quid velim petere,
festina moram rumpere,
fac mori vel fac vivere!

Refl.
Vos igitur, o socii,
nunc militetis Veneri!



CLXXXIII

1.
Si puer cum puellula
moraretur in cellula -

Refl.
Felix coniunctio
amore succrescente, pari remedio
propulso procul tedio!

2.
Fit ludus ineffabilis
membris + desertis labilis.

Refl.
Felix coniunctio
amore succrescente, pari remedio
propulso procul tedio!



CLXXXIV

1.
Virgo quedam nobilis,
div gie ze holçe vmbe rîs.
do si die burde do gebant,

Refl.
Heia, heia, wie si sanch!
cicha, cicha, wie si sanch!
vincula,
vincula,
vincula rumpebat.

2.
Venit quidam iuvenis
pulcher et amabilis,
der zetrant ir den bris.

Refl.
Heia, heia, wie si sanch!
cicha, cicha, wie si sanch!
vincula,
vincula,
vincula rumpebat.

3.
Er uiench si bi der wizen hant,
erfuort si in daz uogelsanch.
. . . . . . . . . . . . . . .

Refl.
Heia, heia, wie si sanch!
cicha, cicha, wie si sanch!
vincula,
vincula,
vincula rumpebat.

4.
Venit + swe . . . Aquilo,
der warf si verre in einen loch,
er warf si verre in den walt.

Refl.
Heia, heia, wie si sanch!
cicha, cicha, wie si sanch!
vincula,
vincula,
vincula rumpebat.



CLXXXV

1.
Ich was ein chint so wolgetan,
virgo dum florebam,
do brist mich div werlt al,
omnibus placebam.

Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!

2.
Ia wolde ih an die wisen gan,
flores adunare,
do wolde mich ein ungetan
ibi deflorare.

Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!

3.
Er nam mich bi der wizen hant,
sed non indecenter,
er wist mich div wise lanch
valde fraudulenter.

Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!

4.
Er graif mir an daz wize gewant
valde indecenter,
er fuorte mih bi der hant
multum violenter.

Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!

5.
Er sprach: «vrowe, gewir baz!
nemus est remotum.»
dirre wech, der habe haz!
planxi et hoc totum.

Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!

6.
«Iz stat ein linde wolgetan
non procul a via,
da hab ich mine herphe lan,
tympanum cum lyra.»

Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!

7.
Do er zu der linden chom,
dixit «sedeamus»,
- div minne twanch sêre den man -
«ludum faciamus!»

Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!

8.
Er graif mir an den wizen lip,
non absque timore,
er sprah: «ich mache dich ein wip,
dulcis es cum ore!»

Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!

9.
Er warf mir uof daz hemdelin,
corpore detecta,
er rante mir in daz purgelin
cuspide erecta.

Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!

10.
Er nam den chocher unde den bogen,
bene venabatur!
der selbe hete mich betrogen.
«ludus compleatur!»

Refl.
Hoy et oe!
maledicantur tilie
iuxta viam posite!



CLXXXVI

1.
Suscipe, flos, florem, quia flos designat amorem!
illo de flore nimio sum captus amore;
Hunc florem, Flora dolcissima, semper odora!
Nam velut aurora fiet tua forma decora.
Florem, Flora, vide! quem dum videas, michi ride!
Flori fare bene! tua vox cantus philomene.
Oscula des flori! rubeo flos convenit ori.

2.
Flos in pictura non est flos, immo figura;
Qui pingit florem, non pingit floris odorem.